HPV چیست؟ ۱۰ سؤال رایج درباره تست HPV، واکسن و خطر سرطان
اگر تست HPV شما مثبت شده است یا درباره واکسن HPV، زگیل تناسلی و خطر سرطان دهانه رحم سوال دارید، در این مقاله بر اساس جدیدترین گایدلاینهای Centers for Disease Control and Prevention، World Health Organization و American Society for Colposcopy and Cervical Pathology به شایعترین پرسشهای شما پاسخ میدهیم.
HPV چیست و آیا همه انواع آن خطرناک هستند؟
HPV (Human Papillomavirus) شایعترین عفونت ویروسی منتقلشونده از راه تماس جنسی است. بیش از 200 تایپ دارد.
• تایپهای کمخطر (مثل 6 و 11) → عامل زگیل تناسلی
• تایپهای پر خطر (مثل 16، 18، 31، 33، 45 و…) → مرتبط با سرطان دهانه رحم، واژن، ولو، مقعد و اوروفارنکس.
اکثر عفونتهای HPV طی 1 تا 2 سال توسط سیستم ایمنی پاک میشوند.
تنها عفونت پایدار با تایپهای پرخطر HPV اهمیت انکولوژیک دارد و ممکن است به ضایعات پیشسرطانی تبدیل شود.
اگر HPV بگیریم حتماً سرطان میگیریم؟
خیر.
طبق دادههای CDC :
• بیش از 90٪ عفونتهای HPV خودبهخود پاک میشوند.
• کمتر از 10٪ به عفونت پایدار تبدیل میشوند.
• درصد کمی از عفونتهای پایدار طی سالها به ضایعات پیشسرطانی و سپس سرطان دهانه رحم تبدیل میشوند.
عامل کلیدی در ایجاد سرطان: پایداری عفونت با تایپ پرخطر HPV است، نه صرفاً مثبت بودن تست.
واکسن HPV تا چه سنی توصیه میشود؟
بر اساس توصیههای WHO و CDC:
9 تا 14 سالگی → دو دوز (روتین)
15 تا 26 سال → سه دوز
27 تا 45 سال → واکسیناسیون بر اساس تصمیمگیری مشترک پزشک و بیمار
بعد از 45 سال → در صورت داشتن پارتنر جدید یا ریسک بالا، امکان تزریق با نظر پزشک وجود دارد
واکسنهای موجود شامل نوع 9 ظرفیتی و 4 ظرفیتی هستند که شایعترین سویههای کمخطر و پرخطر را پوشش میدهند.
نکته مهم: حتی اگر قبلاً در تماس با HPV بودهاید، واکسن میتواند از ابتلا به سایر تایپها جلوگیری کند.
برای اطلاعات بیشتر درمورد واکسن مقالهی موجود در لینک زیر را مطالعه کنید :
همهچیز در مورد واکسن گارداسیل
اگر تست HPV مثبت شود چه باید کرد؟
مدیریت HPV مثبت بر اساس الگوریتم ریسکمحور ASCCP انجام میشود.
تصمیمگیری وابسته به:
• سن بیمار
• نتیجه همزمان پاپ اسمیر
• تایپ ویروس (مثبت برای 16/18 یا سایر تایپها)
• سابقه نتایج قبلی
مثالها:
HPV 16 یا 18 مثبت → معمولاً انجام کولپوسکوپی
HPV مثبت ولی پاپ اسمیر نرمال → در بسیاری موارد تکرار تست طی 1 سال
امروزه دیگر همه بیماران HPV مثبت به کولپوسکوپی ارجاع نمیشوند؛
مدیریت بر اساس ریسک تبدیل به سرطان دهانه رحم انجام میشود.
آیا HPV در آزمایش خون مشخص میشود؟
خیر.
تست استاندارد تشخیص
HPV DNA test از سلولهای دهانه رحم
با آزمایش خون، آلودگی به HPV مشخص نمیشود.
آیا مردان هم باید تست HPV بدهند؟
در حال حاضر:
• تست روتین HPV برای مردان توصیه نمیشود.
• غربالگری مقعد فقط در گروههای پرخطر مثل افراد با نقص ایمنی یا HIV مثبت توصیه میشود.
مهمترین اقدام پیشگیرانه در مردان: واکسیناسیون HPV است.
اگر زگیل تناسلی داشته باشم یعنی تایپ پرخطر دارم؟
خیر.
در بیش از 90٪ موارد:
• زگیل تناسلی ناشی از تایپهای 6 و 11 یا سایر تایپهای کمخطر است.
• این تایپها معمولاً سرطانزا نیستند.
اما وجود زگیل مانع از ابتلای همزمان به تایپهای پرخطر HPV نیست.
بنابراین انجام غربالگری سرطان دهانه رحم همچنان ضروری است.
آیا بعد از درمان زگیل، ویروس کاملاً از بین میرود؟
درمانهایی مانند لیزر یا کرایوتراپی، ضایعه را حذف میکنند اما ویروس ممکن است در بافت باقی بماند.
سیستم ایمنی در اکثر افراد طی 1 تا 2 سال ویروس را سرکوب میکند.
عود در ماههای اول ممکن است بیشتر دیده شود، بهویژه در:
• افراد سیگاری
• بیماران با نقص ایمنی
تقویت سیستم ایمنی، قطع سیگار و واکسیناسیون میتواند در کاهش عود و پیشگیری از آلودگی مجدد مؤثر باشد.
غربالگری سرطان دهانه رحم از چه سنی شروع میشود؟
طبق گایدلاینهای جدید:
• قبل از 21 سال : غربالگری توصیه نمیشود.
21 تا 29 سال : پاپ اسمیر هر 3 سال.
30-65 سال :
- تست HPV هر 5 سال (روش ارجح)
- یا پاپ اسمیر + HPV هر -35 سال
- یا پاپ اسمیر تنها هر 32- سال
در صورت داشتن پارتنر جدید یا علائم مشکوک، ممکن است نیاز به بررسی زودتر وجود داشته باشد.
آیا HPV باعث ناباروری میشود؟
به طور مستقیم خیر.
اما:
درمانهای وسیع دهانه رحم (مانند LEEPهای متعدد( ممکن است روی سرویکس اثر بگذارند.
ضایعات پیشرفته درماننشده میتوانند در باروری اختلال ایجاد کنند.
خود عفونت HPV به تنهایی علت ناباروری محسوب نمیشود.
اگر تست HPV شما مثبت شده یا نیاز به مشاوره درباره واکسن HPV و کولپوسکوپی دارید، میتوانید برای ارزیابی تخصصی و مدیریت بر اساس جدیدترین درمانها در تهران به ما مراجعه کنید.
